Impact op schaal: hoe je met 160.000 medewerkers verschil kunt maken (Pim Loef, Schneider Electric)

Nieuwe Energie: hoe kleine acties van 160.000 mensen impact maken

Wat gebeurt er als je duurzaamheid niet ziet als een taak van een kleine afdeling, maar als iets waar duizenden mensen dagelijks aan bijdragen? Bij Schneider Electric is dat precies de gedachte achter hun duurzaamheidsaanpak.

Het bedrijf werd meerdere keren uitgeroepen tot duurzaamste bedrijf ter wereld en telt wereldwijd zo'n 160.000 medewerkers. Toch draait het verhaal van duurzaamheidsmanager Pim Loef niet om prijzen, rankings of grootse woorden. Integendeel. Zijn belangrijkste boodschap is verrassend eenvoudig: grote impact ontstaat vaak door heel veel kleine acties.

Of zoals hij het zelf verwoordt:

"Als een actie klein is, moet het ook eenvoudig zijn om ermee te beginnen."

Impact op schaal

Schneider Electric is een fabrikant en ontwikkelaar van producten In de elektrotechniek en de industriële automatisering. Zij maken producten zoals een groepenkast of lichtschakelaar. De afgelopen jaren is het bedrijf steeds meer veranderd van productfabrikant naar digitale partner. Software, data en energiemanagement spelen inmiddels een centrale rol binnen de organisatie.

Dat is niet alleen interessant vanuit bedrijfsperspectief. Het zorgt ook voor nieuwe mogelijkheden om duurzaamheid en circulariteit concreet te maken.

Schneider Electric ontwikkelt bijvoorbeeld systemen waarmee organisaties inzicht krijgen in hun energieverbruik. Die data helpt kosten te besparen én maakt het mogelijk om onderhoud slimmer in te plannen en installaties langer mee te laten gaan.

Met activiteiten in meer dan honderd landen, ruim 150 fabrieken en 160.000 medewerkers heeft iedere verbetering potentieel enorme gevolgen. Een relatief klein initiatief kan wereldwijd duizenden keren worden herhaald.

Dat is volgens Pim ook een belangrijke reden waarom Schneider Electric zo hoog scoort op duurzaamheid. Het bedrijf werkt al meer dan twintig jaar aan duurzaamheidsprogramma's en liep op verschillende thema's vooruit op toekomstige wet- en regelgeving. Daarbij wordt duurzaamheid niet alleen bekeken vanuit milieu-impact, maar ook vanuit sociale impact en goed bestuur.

Van duurzaamheidsdoelen naar change agents

Toch zit de echte kracht volgens Pim in de mensen bij Schneider Electric.

Waar duurzaamheid jarenlang vooral centraal werd aangestuurd, besloot het bedrijf vanaf 2021 medewerkers veel nadrukkelijker te betrekken. Lokale teams kregen ruimte om zelf duurzaamheidsinitiatieven te ontwikkelen en uit te voeren. Daardoor werd duurzaamheid minder iets van "het hoofdkantoor" en meer iets van medewerkers zelf.

"Toen is het programma steeds meer gaan leven bij de medewerkers, omdat je ook echt je persoonlijke impact daarin kwijt kon."

Die gedachte vormt ook de basis van de nieuwe duurzaamheidsstrategie richting 2030. Een van de belangrijkste doelen is dat wereldwijd 30% van alle medewerkers actief wordt als zogenaamde change agent.

Wereldwijd betekent dit 53.000 mensen die zich inzetten voor positieve verandering binnen én buiten de organisatie. Dat kan via vrijwilligerswerk, sociale initiatieven of andere activiteiten die bijdragen aan een duurzamere samenleving. Medewerkers krijgen hiervoor jaarlijks 24 uur de tijd.

Wat daarbij opvalt, is dat Schneider Electric het bewust eenvoudig probeert te maken. Medewerkers mogen zelf invulling geven aan die uren, maar worden ook geholpen met gezamenlijke impactdagen, lokale activiteiten en concrete mogelijkheden om mee te doen.

"Voordat je het weet is het september en dan denk je: we hebben nog maar een paar maanden."

Duurzaamheid moet dus niet alleen belangrijk voelen. Het moet ook praktisch uitvoerbaar zijn.

Circulariteit vraagt om een bredere blik

In gesprekken over circulariteit gaat het vaak over hergebruik, recycling en refurbished producten. Belangrijke onderwerpen, vindt Pim, maar volgens hem vertelt dat niet het hele verhaal.

Voor Schneider Electric zit een groot deel van de milieu-impact tijdens het gebruik ervan. Installaties staan soms tien, twintig jaar of langer in bedrijf. Gedurende die hele levensduur gebruiken ze energie.

Daarom kijkt het bedrijf nadrukkelijk naar energiebesparing, monitoring, onderhoud en levensduurverlenging.

Door sensoren, software en data slim te gebruiken, kan eerder worden ingegrepen wanneer onderhoud nodig is. Daardoor gaan producten langer mee en hoeven ze minder snel vervangen te worden.

"Dan ga je data dus echt gebruiken om tijdig je service en onderhoud te plannen om niet ernaartoe te gaan als iets kapot is, maar juist te voorkomen dat het product kapot is."

Dat is volgens Pim óók circulariteit.

Tegelijkertijd waarschuwt hij voor een valkuil die steeds vaker voorkomt: circulariteit als doel op zich zien.

Soms kan een ouder product eindeloos worden gerepareerd en opgeknapt. Maar als nieuwe technologie veel energiezuiniger is, hoeft dat niet automatisch de meest duurzame keuze te zijn.

"Je moet eigenlijk altijd kijken naar de totale milieu-impact van een product in plaats van dat je circulariteit als een doel op zich gaat definiëren."

Een andere belangrijke les uit het gesprek is dat circulariteit niet door één organisatie alleen gerealiseerd kan worden. Schneider Electric werkt daarom samen met brancheorganisaties, klanten, installateurs en recyclingpartners. Zo kunnen oude producten worden teruggenomen, onderdelen worden hergebruikt en materialen zo hoogwaardig mogelijk worden verwerkt.

Volgens Pim ontstaat echte vooruitgang juist wanneer partijen in de keten elkaar weten te vinden.

"Je moet daarin ook wel een bepaalde gezamenlijkheid opzoeken om uiteindelijke verandering voor mekaar te krijgen."

Kleine stappen, grote gevolgen

- Een medewerker die vrijwilligerswerk doet.

- Een team dat een lokale impactdag organiseert.

- Een installateur die oude materialen inlevert voor hoogwaardige verwerking.

- Een gebouwbeheerder die met behulp van data energieverspilling voorkomt.

Op zichzelf lijken het kleine stappen. Maar als duizenden mensen dezelfde beweging maken, ontstaat er iets groters.

Dat zag Schneider Electric bijvoorbeeld tijdens de Climate Fresk-workshops die in België en Nederland werden georganiseerd. Ongeveer 600 collega's namen deel. Sommige deelnemers waren al sterk betrokken bij duurzaamheid, anderen stonden er sceptischer tegenover. Toch ontstond bij velen hetzelfde inzicht: ook kleine acties doen ertoe.

"Hoe klein de impact ook is, iedereen heeft een bepaalde impact."

De belangrijkste les

Het verhaal van Schneider Electric laat zien dat duurzaamheid niet altijd begint met grote investeringen of spectaculaire innovaties. Zeker in grote organisaties kan juist de optelsom van kleine acties leiden tot enorme impact.

Of, zoals Pim het aan het einde van de aflevering samenvat:

"Als een actie klein is, moet het ook eenvoudig zijn om ermee te beginnen."

Misschien is dat wel de belangrijkste les van deze aflevering. Wacht niet op de perfecte oplossing. Zoek naar de eerste stap die je vandaag kunt zetten. Want juist daar begint positieve impact.